سمیع الله سیحون

پر واضح است که تمرکز بی‌حد و حصر قدرت منتج به استبداد می‌شود و همین استبداد اساس قرار می‌گیرد برای رویش و شکل گیری انواع فساد وتباهی در یک جامعه؛ نه تنها تمرکز قدرت بل تمرکز ثروت و معرفت هم مبنا ومبدأ استبداد و فساد و تباهی اند.
در میان عالمی از تئوری‌ها و نظریه‌های اندیش‌مندان خیرخواه که برای مهار استبداد قدرت و ثروت در طول تاریخ زندگی بشر عرضه گردیده است؛ فدرالیسم یک سرو گردن بلندتر از دیگر روش‌ها برای مهار استبداد قدرت، تأمین حقوق، تحصیل عدالت و تحقق امور دموکراتیک می‌باشد.
در فدرالیسم پایه‌های قدرت تا سطح محلات توزیع می‌گردد، دامنه و حدود اقتدار دولت‌ها کوچک گردیده و تحدید میشود، قوانین دموکراتیک بوجود می‌آید که بر خواسته از رای و اراده‌ی مردم است به این معنی که هیچ کسی صلاحیت اعمال فشار برای اجرای قوانین را برخلاف رای و اراده‌ی مردم ندارد و سر انجام مردم خود شان در روند انکشاف و توسعه عملن سهیم می‌شوند. محال است که در یک چنین ساختاری، اسب بد لگام اقتدار متمرکز بتازد و اسبتداد کند.
کشنده ترین آفت در هر جامعهی استبداد است، این همه تأ کید قرآن کریم بر نفی استبداد و مبارزه با آن برای این است که جامعه انسانی دچار فرو پاشی نشود و آغشته به فساد نگردد، عالمان حقیر و نا توان و در مقابل جاهلان مورد تعظیم و تکریم قرار نگیرند.
استبداد مستبدان فرصت اندیشیدن را از عالمان و آگاهان میگیرد، حق و عدالت را در اسارت نا مردمان قرار میدهد وتابع قدرت مینماید، مداحان، متملقان و جاهلان را معزز و مکرم میدارد. جامعهی که در زیر سایهای شوم این استبداد نفس میکشد با روح تعلیمات اسلامی کاملن بیگانه است.
به سخن دکتر سروش:« بد ترین صفت ها در یک جامعه دینی خدایی کردن است که توسط همین مداحان و متملقان شماری به خدایی می رسند مگر همین مداحان و متملقان نبودند که فرعون را فرعون کردند.»
خود کامگی و استبداد که منجر به فساد میگردد وبه فرعونیت آدمیان میانجامد در قرآن کریم اینگونه مورد نکوهش قرار گرفته است.
إِنَّ فِرْعَوْنَ عَلا فِي الأَرْضِ وَجَعَلَ أَهْلَهَا شِيَعًا يَسْتَضْعِفُ طَائِفَةً مِّنْهُمْ يُذَبِّحُ أَبْنَاءَهُمْ وَيَسْتَحْيِي نِسَاءهُمْ إِنَّهُ كَانَ مِنَ الْمُفْسِدِينَ. القصص/۴
به درستى كه فرعون در زمين بلند پروازى كرد و مردمش را گروه گروه ساخت، طايفه اى از ايشان را بيچاره و ضعيف كرد، تا آنجا كه پسرانشان را مى كشت و زنانشان را زنده مىگذاشت، راستى كه او از مفسدان بود. همینگونه خداوند قوم عاد، ثمود و فرعون را به دلیل ستمکاری، خود کامگی و سرکشی به فساد و تباهی گرفتار نمود.
أَ لَمْ تَرَ کَیْفَ فَعَلَ رَبُّکَ بِعاد ۶ إِرَمَ ذاتِ الْعِمادِ ۷ الَّتِی لَمْ یُخْلَقْ مِثْلُها فِی الْبِلادِ ۸۸ وَ ثَمُودَ الَّذِینَ جابُوا الصَّخْرَ بِالْوادِ ۹ وَ فِرْعَوْنَ ذِی الْأَوْتادِ ۱۰ الَّذِینَ طَغَوْا فِی الْبِلادِ ۱۱ فَأَکْثَرُوا فِیهَا الْفَسادَ ۱۲ / (فجر)
آیا ندیدى پروردگارت با قوم «عاد» چه کرد!؟ با آن شهر «اِرَم» با عظمت. همان شهرى که مانندش در شهرها آفریده نشده بود! و قوم «ثمود» که صخره هاى عظیم را از (کنار) دره مى بریدند (و از آن خانه و کاخ مى ساختند!
و فرعونى که قدرتمند و شکنجه گر بود. همان اقوامى که در شهرها طغیان کردند. و فساد فراوان در آنها به بار آوردند.
به همین ترتیب خداوند منان قومی را که از استبداد و استکبار پیروی کردند، مورد سرزنش می‌دهد
فَاسْتَخَفَّ قَوْمَهُ فَأَطَاعُوهُ – إِنَّهُمْ كَانُوا قَوْمًا فَاسِقِينَ . الزخرف/ ۵۴
(فرعون) قوم خود را سبک شمرد، در نتیجه از او اطاعت کردند؛ آنان قومی فاسق بودند.
این آیات و آیات دیگری در قرآن کریم که در مذمت استبداد و خودکامگی نازل گردیده برای این است که منشأ فساد در جامعه، استبداد میباشد، باید پیش از آنکه ریشه دیانت به وسیلة استبداد زده شود، ریشهی استبداد را با دیانت زد؛ حقیقت را بر منبر عزت نشاند و خشونت و خیانت را بر زمین زد.
تجربه تاریخی و آزمایشگاهی تاریخ به خوبی نشان می‌دهد که کشور ما سالها است که دچار تباهی و و یرانی است و اساس این همه بد بختی‌ها نظام‌های مستبد سلطه گر وخود کامه‌ بودند که با هیچ روشی ادب نشدند.
تحقق حقوق، تأمین عدالت و نفی استبداد که از عمده ترین دستورات دین مقدس اسلام است در یک ساختار دموکراتیک فدرال به تمام معنی عملی و شدنی است.

منبع فیسبوک

کلیدواژه ها :

این خبر را به اشتراک بگذارید :